أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

153

قانون ( فارسى )

داروى گذاشتنى در نخستين مرحلهء پيدايش لكه و كك‌مك نبايد به شدت گزنده باشد . اما اگر كهنه شده است و همچنان پابرجا و ريشه دوانيده مانده است ، باك مدار و داروى تحليل‌برندهء بسيار گزنده به كار ببر . اما به زودى آن را باز كن و دوباره بگذار و فاصله‌اى در ميان مينداز ! همين‌كه ديدى لكه سياه شده است حتما بدان‌كه كهنه است ؛ كه كهنه‌اش بجز سياه به رنگ ديگرى درنمىآيد . ممكن است اگر جاى خون مرده را - كه در زير پوست خزيده است - بارهاى بسيار و مدتهاى دراز با آب گرم بمالى ، بويژه اگر آب گرم از داروى تحليل‌برندهء تأثير پذيرفته باشد خودبه‌خود از بين برود . و شايد نياز به نشتر زدن داشته باشيم و تنها وسيلهء آب گرم لكه زدوده نشود و بعد از نشتر زدن لازم شود كه آب گرم را به كار گيريم . برجاى عمل شده گذاشتن شياف‌هايى كه مناسب چنين حالتى هستند مفيد است . قبلا جاى لكهء خونى را با آب‌پز شاه افسر بشوى و آنگاه شياف مر يا شياف گلى و امثال آنها را بر آن بمال و هر روز دوبار اين شياف مالى را تكرار كن ! در اين شستشو دادن مقدماتى كه بعد از آن دارو بر آن مىمالى ، مصرف آب شنبليله از آب‌پز شاه افسر بهتر است . شياف مر برجاى نشتر زده ماليدن در بركندن و بيرون آوردن بقاياى خون مرده و خزيده به زير پوست از بسيارى داروهاى كم‌توان در اين باره اثربخش‌تر است . انجير را در سركهء بسيار ترش‌مزه و تند بخيسان و بر لكهء ناشى از خون‌مرده بمال آن را تحليل مىبرد . بورهء قرمز ، چلغوز كبوتر و بورك را هريك در اندازه برابر در عسل مخلوط كن و برجاى لكه بمال ! جاى لكه را وسيلهء بورهء قرمز بشوى و انگم درخت بنه را بر آن بگذار و ببند و تا شش روز باز مكن ، آنگاه باز كن و دارو را بردار و جاى لكه را بشوى و با نك سوزن آن را زخمى كن كه خون از آن بتراود . خون را خشك كن و دوباره انگم بنه را بر آن بگذار و ببند و تا شش روز باز مكن ؛ آنگاه باز كن و جاى لكه را وسيلهء نمك ماساژ ده ! نيم ساعت استراحت كند و بعد از نيم ساعت داروى تركيبى آتى را بر آن بگذار و ببند كه مدت پنج روز بر جاى لكه بماند كه هرچه بقاياى خون‌مرده است بيرون مىآيد ، تركيبات دارو از اين قرار است . نسخه : كندر ، بورهء قرمز ، آهك ، موم و عسل ، موم را با عسل بر آتش گذار تا موم در عسل مىگدازد . بقيهء داروها را در آن عسل بسرش و بر لكه بگذار و هر سه روز يا چهار روز يا پنج روز آن را عوض كن ! دارو در اين مدت بر لكه ماندگار باشد . اين دارو اثر خون‌مرده و حتى خال خال‌كوبى را مىزدايد و از بين مىبرد . داروهاى تكى و ساده كه در علاج خون‌مردهء خزيده در زير پوست خوبند عبارتند از : كندس